पैसा आपूर्ति (M2) कति बढ्यो? ८ महिनाको डेटा
आर्थिक वर्ष २०२५/२६ को ८ महिनामा नेपालको विस्तृत मुद्रा आपूर्ति (M2) करिब ७% ले बढेको छ — रू. ५,२८,९७० मिलियनको वृद्धि। यो वृद्धि मुख्यतया विदेशी सम्पत्ति (विप्रेषण) बाट आएको हो।
M2 का मुख्य घटक
- विदेशी सम्पत्ति (नेट): +रू. ६,५८,३४९M — विप्रेषण रू. १.४५ खर्बले बैंकिङ प्रणालीमा विदेशी मुद्रा थपेको
- आन्तरिक सम्पत्ति (नेट): -रू. १,२९,३८०M — संकुचन
- निजी क्षेत्रमा कर्जा: +रू. २,८३,६०९M (~५% वृद्धि)
- सरकारप्रतिको दाबी: -रू. २,९३,७२८M (ठूलो गिरावट)
M2 वृद्धि र मुद्रास्फीति
M2 ~७% बढेको तर CPI औसत २.१३% मात्र। वास्तविक M2 वृद्धि ~५% — GDP वृद्धि ३.९९% लाई सहयोग पुर्याउँछ। तर मार्चमा मुद्रास्फीति ३.६२% पुगेकाले NRB ले तरलता व्यवस्थापनमा सतर्क हुनुपर्छ।
निष्कर्ष
M2 वृद्धि स्वस्थ तर विप्रेषण-निर्भर छ। कर्जा वृद्धि सुस्त (५%) र सरकारी क्षेत्र संकुचित छ। NRB ले मुद्रा आपूर्ति र मुद्रास्फीतिबीचको सन्तुलन मिलाउनु पर्छ।